+48 600 021 399
StartBlog › Wynajem z operatorem czy bez, kto odpowiada za szkodę

Wynajem z operatorem czy bez, kto odpowiada za szkodę

To pytanie pada rzadko przed zleceniem, a bardzo często po nieprzyjemnej niespodziance. Warto znać odpowiedź wcześniej, bo różnica między wynajmem z operatorem a bez operatora nie polega na cenie, tylko na tym, kto ponosi konsekwencje.

Żuraw to urządzenie pod dozorem technicznym

Żurawie przeładunkowe, w tym HDS, oraz żurawie samojezdne i przenośne są urządzeniami transportu bliskiego objętymi dozorem technicznym. Wynikają z tego dwa osobne obowiązki i oba są sprawdzane przy kontroli.

Urządzenie musi mieć ważną decyzję zezwalającą na eksploatację, wydaną przez Urząd Dozoru Technicznego po badaniu. Bez niej maszyny nie wolno używać, nawet jeżeli jest sprawna.

Osoba obsługująca musi mieć zaświadczenie kwalifikacyjne UDT odpowiedniej kategorii. Kategorie różnią się w zależności od typu urządzenia, więc uprawnienia na jeden rodzaj żurawia nie przenoszą się automatycznie na inny.

Szerzej opisaliśmy to w poradniku o uprawnieniach operatora HDS.

Co się dzieje, gdy sprzęt jest wynajęty bez operatora

Przy wynajmie samej maszyny obowiązki eksploatującego przechodzą na najemcę. To oznacza, że to on musi zapewnić obsługę z aktualnymi uprawnieniami i to on odpowiada za sposób użycia urządzenia.

Konsekwencje pojawiają się w trzech miejscach.

Odpowiedzialność za szkodę. Jeżeli podczas manewru dojdzie do uszkodzenia ładunku, budynku albo pojazdu osoby trzeciej, odpowiada ten, kto wykonywał czynność. Przy wynajmie bez operatora to najemca.

Ubezpieczenie. Polisy zawierają wyłączenia dotyczące szkód powstałych przy obsłudze urządzenia przez osobę bez wymaganych uprawnień albo przy użyciu urządzenia bez ważnego dopuszczenia. To jest moment, w którym ludzie odkrywają, że mają ubezpieczenie, ale akurat nie na ten przypadek.

Odpowiedzialność wykroczeniowa i karna. Eksploatacja urządzenia bez wymaganej decyzji albo obsługa bez uprawnień jest zagrożona sankcją. Przy wypadku z obrażeniami sprawa przestaje być kwestią mandatu.

Jak to wygląda przy wynajmie z operatorem

Wtedy sytuacja jest prosta. My jesteśmy eksploatującym, nasz operator wykonuje manewr, nasza jest odpowiedzialność za sposób wykonania i za ładunek podczas podnoszenia.

Praktyczna konsekwencja dla klienta jest taka, że operator może powiedzieć „nie” i to jest funkcja, a nie problem. Jeżeli element waży więcej niż podano, jeżeli stanowisko wypadło dalej niż zakładano, jeżeli wieje za mocno albo powierzchnia szkła jest zanieczyszczona i chwyt podciśnieniowy nie będzie pewny, praca zostaje wstrzymana. Koszt przestoju jest zawsze niższy niż koszt rozbitej tafli albo wywróconej maszyny.

Kiedy wynajem bez operatora ma sens

Ma sens wtedy, gdy najemca dysponuje własną, przeszkoloną obsługą i świadomie przejmuje obowiązki eksploatującego. Najczęściej korzystają z tego firmy szklarskie i montażowe, które mają ludzi z uprawnieniami i potrzebują sprzętu na kilka dni albo na czas jednej realizacji.

W naszej ofercie bez operatora dostępny jest wyłącznie manipulator do szkła GW625. Żurawi samochodowych i mini żurawia nie wynajmujemy bez obsługi i nie jest to polityka handlowa, tylko konsekwencja tego, jak rozkłada się odpowiedzialność.

Jak to wygląda u nas

Skoro piszemy o odpowiedzialności, wypada powiedzieć wprost, jak sami to rozwiązujemy.

Wynajmujemy z operatorem, więc jesteśmy eksploatującym i odpowiedzialność za manewr oraz za ładunek jest po naszej stronie. Do tego ochrona ubezpieczeniowa obejmuje ładunek osobno w transporcie i osobno przy podnoszeniu, w tym szkło. Nie jest to opcja za dopłatą ani coś, o co trzeba prosić. Pytając inne firmy, warto dopytać właśnie o ten podział, bo polisa obejmująca wyłącznie moment podnoszenia nie chroni ładunku na stojaku w drodze na budowę.

Dokumenty, czyli decyzję dopuszczającą urządzenie do eksploatacji, uprawnienia operatora i potwierdzenie ochrony, przesyłamy na życzenie. Przy pracy na obiekcie zarządzanym i tak trzeba je przedstawić służbom technicznym, więc lepiej mieć je przed terminem niż szukać w dniu prac.

Wyjątkiem jest manipulator do szkła wynajmowany bez operatora. Wtedy obowiązki eksploatującego i odpowiedzialność za sposób użycia przechodzą na najemcę i mówimy o tym jednoznacznie przy ustalaniu warunków, a nie drobnym drukiem.

O co zapytać firmę wynajmującą

Niezależnie od tego, z kim pracujesz, warto zadać cztery pytania. Uczciwa firma odpowie bez wahania.

Czy urządzenie ma ważną decyzję UDT zezwalającą na eksploatację i czy mogę zobaczyć dokument. Czy operator ma zaświadczenie kwalifikacyjne właściwej kategorii dla tego typu urządzenia. Kto ponosi odpowiedzialność za manewr i za ładunek według umowy. Czy firma ma polisę i jakie są jej wyłączenia.

Przy pracy na obiekcie te dokumenty i tak trzeba będzie przedstawić służbom technicznym, więc lepiej mieć je od razu niż szukać ich w dniu prac.

Rachunek, który wychodzi inaczej, niż się wydaje

Wynajem bez operatora wygląda taniej na fakturze, ale rzadko jest tańszy w całości. Dochodzi transport maszyny w obie strony, czas na jej odbiór i zwrot, oraz człowiek z Twojej ekipy oddelegowany do obsługi zamiast do montażu.

Przy zleceniu jednodniowym to zwykle przesądza sprawę. Przy dłuższych realizacjach rachunek bywa odwrotny i wtedy warto rozmawiać o wynajmie samego manipulatora.

Kiedy odpowiedzialność jest dzielona

Nie wszystkie sytuacje da się przypisać jednej stronie i warto znać te typowe, bo tam najczęściej powstaje spór.

Klient podał zaniżoną masę. Jeżeli element okazał się cięższy, niż zadeklarowano, i doszło do przeciążenia, odpowiedzialność rozkłada się inaczej niż przy prawidłowo podanych danych. Dlatego operator ma prawo zważyć albo odmówić podniesienia przy wątpliwościach.

Ekipa klienta naprowadzała ładunek. Przy montażu konstrukcji i przy osadzaniu elementów udział ekipy jest nieunikniony. Granicą jest moment przejęcia: dopóki chwyt trzyma, odpowiada operator, po zwolnieniu odpowiada wykonawca.

Uszkodzenie ujawniło się później. Przy szkle to najtrudniejszy przypadek, bo pęknięcie od uszkodzonej krawędzi bywa opóźnione. Rozstrzyga zwykle dokumentacja stanu elementu przed podniesieniem, dlatego przy drogich taflach robimy oględziny krawędzi i to odnotowujemy.

Dokumenty, które warto mieć w teczce

Przy pracy dla firm i na obiektach te rzeczy i tak trzeba przedstawić, więc lepiej mieć je przed terminem.

Decyzja Urzędu Dozoru Technicznego zezwalająca na eksploatację urządzenia. Zaświadczenie kwalifikacyjne operatora właściwej kategorii. Potwierdzenie ochrony ubezpieczeniowej z zakresem. Przy pracy w pasie drogowym decyzja zezwalająca na zajęcie. Przy pracy na obiekcie zgłoszenie ekipy i zgody zarządcy.

Przesyłamy komplet na życzenie, także bezpośrednio do służb technicznych obiektu, jeżeli tak jest wygodniej.

Co powinno znaleźć się w ustaleniach

Nie chodzi o wielostronicową umowę. Przy typowym zleceniu wystarczy, żeby cztery rzeczy były zapisane, choćby mailem.

Zakres pracy i miejsce. Termin i przewidywany czas. Kto odpowiada za manewr i do którego momentu. Czy ochrona obejmuje ładunek w transporcie i przy podnoszeniu.

Ostatni punkt jest tym, którego prawie nikt nie zapisuje, a przy szkodzie rozstrzyga o wszystkim.

Najczęstsze pytania o odpowiedzialność

Czy mogę wynająć samą maszynę i obsłużyć ją własnym pracownikiem z uprawnieniami?
Przy manipulatorze do szkła tak. Przy żurawiach nie wynajmujemy bez operatora, bo wraz z maszyną przechodziłyby obowiązki eksploatującego, a przy urządzeniach pod dozorem technicznym to nie jest formalność.

Co znaczy, że urządzenie ma ważne dopuszczenie?
Że przeszło badanie i posiada decyzję zezwalającą na eksploatację, wydaną przez Urząd Dozoru Technicznego, aktualną na dzień pracy. Dokument można i warto zobaczyć przed zleceniem.

Czy uprawnienia operatora na jeden typ żurawia obejmują inne?
Nie. Kategorie są odrębne dla różnych typów urządzeń, więc uprawnienia na żuraw przeładunkowy nie przenoszą się automatycznie na żuraw samojezdny czy przenośny.

Kto odpowiada, jeśli uszkodzimy cudzy samochód stojący obok?
Przy wynajmie z operatorem odpowiada firma wynajmująca, tak samo jak przy uszkodzeniu ładunku czy budynku. Dlatego przed rozpoczęciem pracy wygradzamy strefę i prosimy o uprzątnięcie okolicy stanowiska.

Przeczytaj także

Masz zlecenie?

Podaj masę najcięższego elementu, wysokość lub kondygnację i odległość od miejsca postoju do miejsca docelowego. Wycena jest bezpłatna. Zadzwoń +48 600 021 399 albo napisz na biuro@winstall.pl.

Potrzebujesz sprzętu na konkretny termin?

Podaj masę najcięższego elementu, wysokość lub kondygnację i odległość od miejsca postoju do miejsca docelowego. Wycena jest bezpłatna.